- with readers working within the Media & Information and Retail & Leisure industries
Özet: 7582 sayılı Kanunla yapılan düzenlemeye göre; gerçek veya tüzel kişilerce, yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları ile gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye'de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan aynı varlıkların 31/7/2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilmesi halinde; varlıkların değeri üzerinden %5 oranında (taahhüt durumuna göre %0-4 arasında) peşin olarak vergi ödenecektir. Bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmayacaktır.
Anahtar kelimeler: 7582 sayılı Kanunla getirilen son Varlık Barışı, yurtiçi ve yurtdışı varlıkların bildirim/beyan esasları, varlık barışında %5 ve farklı vergi oranları, bildirilen varlıklara sağlanan vergi incelemesi/tarhiyat muafiyeti.
1. Giriş
21.05.2026 tarih ve 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 04.06.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Söz konusu kanuni düzenlemede çeşitli kanunlarda çok önemli düzenlemeler yapılmış bulunmakta olup bunlardan bir tanesi de 7582 sayılı Kanunun 10. Maddesi ile 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa eklenen geçici 19. maddedeki kamuoyunda varlık barışı da denen düzenleme olmuştur.
Son düzenlemeyi de sayarsak 2008 yılından bugüne kadar 8 adet (5811, 6486, 6736, 7143, 7186, 7256, 7417, 7582) kamuoyunda varlık barışı olarak adlandırılan kanuni düzenleme yapılmıştır. Varlık Barışı denen düzenlemenin amacı yurt dışında ve yurt içinde bulunan bazı varlıkların milli ekonomiye kazandırılmasıdır. 7582 sayılı Kanunla getirilen son Varlık Barışı uygulaması 04.06.2026 tarihinde yürürlüğe girmiş olup gerçek ve tüzel kişiler, yurt dışı ve yurt içi varlıkları için bu yeni düzenlemeden 31.07.2027 tarihine kadar bildirim veya beyanda bulunmak suretiyle yararlanabileceklerdir.
Vergi, banka ve aracı kurumlar tarafından varlıkların değeri üzerinden %5 oranında peşin olarak tahsil edilir ve bildirimi izleyen ayın 15. günü akşamına kadar vergi sorumlusu sıfatıyla bir beyanname ile bağlı bulundukları vergi dairesine beyan edilerek ödenir. Ancak, vergi oranı, bildirilen varlığın vadeli hesaplar ile 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ve kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında 1-5 yıl arasında bulundurulması halinde vergi oranı %0-4 arasında düşük olarak uygulanacaktır.
Konuya ilişkin olarak 1 Seri No.lu Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ 04/07/2026 tarihli ve 33300 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
2.Son Varlık Barışı Düzenlemesinin Gerekçesi
Düzenlemenin genel ve madde gerekçesinde de belirtildiği üzere; vergiye gönüllü uyumun artırılması hedefi doğrultusunda gerçek ve tüzel kişilerce sahip olunan para, döviz, altın, hisse senedi, tahvil ve diğer menkul kıymetlerin milli ekonomiye kazandırılması teşvik edilmektedir. Gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin Türkiye'de bulunan ancak kanuni defter ve kayıtlarında yer almayan aynı tür varlıklarını da maddede yer alan şartlarla bildirime konu etmelerine imkan sağlanmaktadır.
Madde hükmünden yararlanmak için 31/7/2027 tarihine kadar bildirimde bulunulması ve bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde Türkiye'ye getirilmesi gerekmektedir. Yurt içindeki varlıkların bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlara yatırılması şartı aranmaktadır. Ayrıca bildirilen varlıkların yatırılacağının taahhüt edildiği yatırım araçlarının vadelerine ve bildirim sürelerine göre farklı vergi oranları belirlenmektedir.
Bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin maddede yer alan şartların sağlanması halinde hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmaması öngörülmekte olup, bu madde uyarınca vergi tarhiyatı yapılmaması diğer mevzuat uyarınca alınması gereken tedbirlerin uygulanmayacağı anlamına gelmemektedir.
3. Varlık Barışı Uygulamalarının Tarihsel Süreci
Vergi sistemimize ilk olarak 2008 yılında giren varlık barışı uygulamalarının tarihsel sürecine baktığımızda bugüne kadar toplam sekiz adet uygulamanın hayata geçirildiği anlaşılmaktadır. Varlık Barışı uygulamalarının uygulandığı yıllar ve kanuni düzenlemeler şöyledir.
|
2008-2026 Döneminde Uygulanan 8 Adet Varlık Barışına İlişkin Yasal Düzenlemeler |
||||
|
Sıra No |
Kanun Numarası |
Kanunun Adı |
Yürürlük Tarihi |
İlgili Kanun |
|
1 |
5811 |
Bazı Varlıkların Milli Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Kanun |
2008 |
Müstakil Kanun |
|
2 |
6486 |
Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun |
2013 |
193 Sy. GVK Geçici 85. Mad. |
|
3 |
6736 |
Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun |
2016 |
Müstakil Kanun |
|
4 |
7143 |
Vergi ve diğer bazı alacakların yeniden yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun |
2018 |
Müstakil Kanun |
|
5 |
7186 |
Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun |
2019 |
193 Sy. GVK Geçici 90. Mad. |
|
6 |
7256 |
Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun |
2020 |
193 Sy. GVK Geçici 93. Mad. |
|
7 |
7417 |
Devlet Memurları Kanunu İle Bazı Kanunlarda Ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun |
2022 |
5520 Sy. KVK Geçici 15. Mad. |
|
8 |
7582 |
Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun |
2026 |
5520 Sy. KVK Geçici 19. Mad. |
4. Son Varlık Barışı Uygulamasına İlişkin Yasal Düzenleme (5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Geçici 19. Madde)
Son varlık barışına ilişkin yasal düzenleme, 7582 sayılı Kanunun 10. Maddesi ile 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa eklenen geçici 19. maddesinde yapılmıştır. Konu hakkında Gelir İdaresi tarafından 1 Seri No.lu Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliği hazırlanarak 04/07/2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
Vergiye gönüllü uyumu artırmak amacıyla, gerçek veya tüzel kişilerce, yurt dışında bulunan; para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları 31/7/2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilir.
Birinci fıkra uyarınca bildirilen varlıkların, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren iki ay içinde Türkiye'deki banka ya da aracı kurumlarda adlarına açılan hesaplara transfer edilmesi veya yurt dışından fiziki olarak getirilenlerin bu hesaplara yatırılması gerekir. Fiziki olarak yurt dışından getirilen varlıkların yurda getirildiği, Gümrük İdaresine yapılacak beyana ilişkin belgeler ile tevsik olunur. Gümrük İdaresi, bu kapsamda aldığı beyanları, alındığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Gelir idaresi Başkanlığına bildirir.
Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye'de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları, 31/7/2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilir. Bildirilen varlıkların bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlara yatırılmak suretiyle tevsik edilmesi zorunludur.
Birinci ve üçüncü fıkra kapsamında bildirilen varlıklar 213 sayılı Kanun uyarınca defter tutan mükellefler tarafından bildirim tarihi itibarıyla kanuni defterlere kaydedilir. Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, bu madde hükümleri uyarınca kanuni defterlerine kaydettikleri kıymetler için pasifte özel fon hesabı açarlar. Bu fon hesabı bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmedikçe işletmeden çekilemez, sermayeye ilave dışında başka bir amaçla kullanılamaz, işletmenin tasfiye edilmesi halinde ise vergilendirilmez.
Serbest meslek kazanç defteri ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler, söz konusu kıymetleri defterlerinde ayrıca gösterirler. Bu varlıklar dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaz ve bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmesi koşuluyla vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilir.
Gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayanlar, bildirimde bulundukları varlıklarını ikinci fıkrada yer alan sürede Türkiye'ye getirmeleri, yurt içindeki varlıklarım bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlara yatırmak suretiyle tevsik etmeleri durumlarında dördüncü fıkrada yer alan şartlar aranmaksızın madde hükümlerinden yararlanırlar.
Banka ve aracı kurumlar, kendilerine bildirilen varlıklara ilişkin olarak bildirim sahibinden, varlıkların değeri üzerinden %5 oranında peşin olarak tahsil ettikleri vergiyi, bildirimi izleyen ayın on beşinci günü akşamına kadar vergi sorumlusu sıfatıyla bir beyanname ile bağlı bulundukları vergi dairesine beyan eder ve aynı sürede öderler. Şu kadar ki vergi oranı, bildirilen varlığın vadeli hesaplarda, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında; en az beş yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %0, en az dört yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %1, en az üç yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %2, en az iki yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %3, en az bir yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %4 olarak uygulanır. 1/1/2027 tarihinden itibaren 31/7/2027 tarihine kadar (bu tarih dahil) yapılacak bildirimlerde bu oranlara yarım puan artırım yapılır. 31/7/2027 tarihinin yetki ile uzatılması halinde ise bu tarihten sonra yapılacak bildirimlerde vergi oranı ilave yarım puan artışla toplamda 1 puan artırımlı olarak uygulanır. Bu fıkra kapsamında verilecek taahhütnamelerden damga vergisi alınmaz.
1/1/2027 tarihinden itibaren 31/7/2027 tarihine kadar (bu tarih dahil) yapılacak bildirimlerde bu oranlara yarım puan artırım yapılır. 31/7/2027 tarihinin yetki ile uzatılması halinde ise bu tarihten sonra yapılacak bildirimlerde vergi oranı ilave yarım puan artışla toplamda 1 puan artırımlı olarak uygulanır.
Bu madde kapsamında ödenen vergi, hiçbir suretle gider yazılamaz ve başka bir vergiden mahsup edilemez. Bildirime konu edilen varlıkların elden çıkarılmasından doğan zararlar, gelir veya kurumlar vergisi uygulaması bakımından gider veya indirim olarak kabul edilmez.
Bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmaz. Şu kadar ki, diğer mevzuat uyarınca alınması gereken tedbirler bu düzenlemeden etkilenmez. Diğer nedenlerle başlayan vergi incelemeleri ile takdir komisyonu kararları sonucu bulunan matrah farkının madde kapsamında bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespiti ve bildirilen varlık tutarının, bulunan matrah farkına eşit ya da fazla olması durumunda matrah farkına ilişkin tarhiyat yapılmaz.
Bulunan matrah farkının, bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespitine rağmen söz konusu varlık tutarlarından büyük olması durumunda sadece aradaki fark tutar üzerinden vergi tarhiyatı yapılır. Vergi incelemesi veya takdir komisyonu kararları sonucunda bildirime konu edilen varlıklar dışındaki nedenlerle matrah farkı tespit edilmesi durumunda, bu madde kapsamında bildirilen tutarlar, bulunan matrah farkından mahsup edilmeksizin tarhiyat yapılır.
Birinci fıkra uyarınca bildirildiği halde, bildirilen varlıkların, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren iki ay içinde Türkiye'ye getirilmemesi veya Türkiye'deki banka ya da aracı kurumlarda açılacak bir hesaba transfer edilmemesi ya da üçüncü fıkra uyarınca bildirildiği halde aynı fıkrada belirtilen sürede banka ya da aracı kurumlara yatırılmaması ile bildirilen tutarlara ilişkin tarh edilen vergilerin süresinde ödenmemesi, taahhütlere uyulmaması ve bu maddede yer alan diğer şartların yerine getirilmemesi hallerinde sekizinci fıkra hükmünden yararlanılamaz.
Ayrıca, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler, vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte tahsil olunur. Vergi incelemesine başlanılan veya takdir komisyonuna sevk edilen tarihten sonra bu madde kapsamında yapılan bildirim dolayısıyla söz konusu inceleme veya takdir komisyonu kararları sonucunda yapılacak tarhiyatlar için de sekizinci fıkra hükmü uygulanmaz. Tahakkuk eden verginin vadesinde ödenmemesi vergi aslının gecikme zammı ile birlikte 6183 sayılı Kanun uyarınca takip ve tahsiline engel teşkil etmez. Tahsil edilmiş olan vergiler red ve iade edilmez.
Bildirim süresi sona erdikten sonra bildirimlere ilişkin düzeltme yapılamaz. Cumhurbaşkanı 31/7/2027 tarihini, bitim tarihinden itibaren her defasında altı ayı geçmeyen süreler halinde bir yıla kadar uzatmaya yetkilidir.
5. Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ (Seri No: 1)
Konu hakkında 4.7.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 1 Seri No.lu Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğinde;
- Gerçek ve tüzel kişilere ait yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının bildirilmesi, Türkiye'ye getirilmesi ve kanuni defter kayıtlarına alınmasına,
- Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerine ait olup Türkiye'de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının bildirilmesi ve kanuni defter kayıtlarına alınmasına,
- Gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayan kişilere ait yurt içinde bulunan söz konusu varlıkların bildirilmesine,
- Bildirimlerin yapılması, bildirime konu varlıkların değerlenmesi, bildirilen varlıklar üzerinden hesaplanacak verginin beyanı ve ödenmesine,
- Bildirim kapsamında sağlanan vergi güvenceleri ile uygulamaya ilişkin diğer usul ve esaslara,
ilişkin açıklamalara ve örneklere yer verilmiştir. Ayrıntılı bilgi için söz konusu 1 Seri No.lu Genel Tebliğde yapılan detaylı açıklamalara bakılmasında fayda vardır. Söz konusu Genel Tebliğde yapılan açıklamalara göre, yurt dışında/yurt içinde bulunan bazı varlıkların milli ekonomiye kazandırılmasını aşağıdaki şekilde özetlemek mümkündür.
- Yurt Dışı Varlıkların Milli Ekonomiye Kazandırılmasının Esasları
Kapsama giren varlıklar; para, altın, döviz ve menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarıdır. Düzenlemeden gerçek ve tüzel kişiler yararlanır. Bildirimler, yetkili vekiller veya kanuni temsilciler tarafından da yapılabilir. 31/7/2027 tarihine kadar bankalara veya (menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarına münhasır olmak üzere) aracı kurumlara bildirimde bulunulması gerekmektedir.
Banka ve aracı kurumlar tarafından bildirilen varlıkların değeri üzerinden %5 oranında vergi peşin olarak tahsil edilir. Ancak bildirilen varlıkların; vadeli hesaplarda, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında belli sürelerde tutulacağının taahhüt edilmesi halinde farklı vergi oranı uygulanır.
Farklı durumlara göre uygulanacak vergi oranları aşağıdaki tabloda görüldüğü gibi uygulanacaktır. İndirimli oran uygulamasından yararlanılabilmesi için, varlıkların belirtilen kıymetlerde ve sürelerde değerlendirileceğine ilişkin taahhütnamenin bildirim sırasında banka veya aracı kurumlara verilmesi zorunludur.
|
Taahhüt Süresi |
31/12/2026 tarihine kadar yapılacak bildirimlerde vergi oranı |
1/1/2027-31/7/2027 tarihleri arasında yapılacak bildirimlerde vergi oranı |
31/7/2027 tarihinin Cumhurbaşkanınca uzatılması halinde yapılacak bildirimlerde vergi oranı |
|
5 yıl |
%0 |
%0,5 |
%1 |
|
4 yıl |
%1 |
%1,5 |
%2 |
|
3 yıl |
%2 |
%2,5 |
%3 |
|
2 yıl |
%3 |
%3,5 |
%4 |
|
1 yıl |
%4 |
%4,5 |
%5 |
|
Taahhütsüz |
%5 |
%5,5 |
%6 |
Banka ve aracı kurumlar, peşin olarak tahsil edecekleri vergiyi, bildirimi izleyen ayın 15 inci günü akşamına kadar vergi dairesine beyan ederek ödeyeceklerdir. Bildirimde bulunan gerçek ve tüzel kişilerce, vergi dairelerine ayrıca herhangi bir beyanda bulunulmayacaktır.
Bildirimin yapıldığı tarihten itibaren 2 ay içinde varlıkların; Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılan bir hesaba transfer edilmesi, fiziki olarak Türkiye’ye getirilen varlıkların ise banka ve aracı kurumlara yatırılması gerekmektedir.
- Yurt İçinde Bulunan Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılmasının Esasları
Kapsama giren varlıklar; para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarıdır. Yine 31/7/2027 tarihine kadar bankalara veya (menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarına münhasır olmak üzere) aracı kurumlara bildirimde bulunulması gerekmektedir. Varlıklar, bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlarda açılan hesaplara yatırılmalıdır.
Düzenlemeden, Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan varlıklara ilişkin gelir veya kurumlar vergisi mükellefleri ile gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayanlar yararlanabilecektir.
Banka ve aracı kurumlar tarafından, bildirilen varlıkların değeri üzerinden %5 oranında vergi peşin olarak tahsil edilir. Ancak bildirilen varlıkların; vadeli hesaplarda, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında belli sürelerde tutulacağının taahhüt edilmesi halinde farklı vergi oranı uygulanır. Farklı durumlara göre vergi oranları yukarıda yer alan tabloda görüldüğü gibi uygulanacaktır.
İndirimli oran uygulamasından yararlanılabilmesi için, varlıkların belirtilen kıymetlerde ve sürelerde değerlendirileceğine ilişkin taahhütnamenin bildirim sırasında banka veya aracı kurumlara verilmesi zorunludur. Banka ve aracı kurumlar, peşin olarak tahsil edecekleri vergiyi, bildirimi izleyen ayın 15 inci günü akşamına kadar bağlı bulundukları vergi dairesine beyan edecektir. Bildirimde bulunan gerçek ve tüzel kişilerce, bildirilen varlıklar için vergi dairesine ayrıca beyan verilmeyecektir.
Bildirilen ve işletme kayıtlarına alınan varlıklar; vergiye tabi kazancın tespitinde dikkate alınmayacaktır. Bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmesi koşuluyla; vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilecektir. Tabii ki vergi incelemesi ve tarhiyatı yapılmayacaktır.
- Bildirilen Varlıklar Nedeniyle Vergi İncelemesi ve Vergi Tarhiyatı Yapılmaması İçin Sağlanması Gereken Şartlar
Düzenlemenin gerçek ve tüzel kişilere sağlayacağı avantajlar şöyledir;
- Bildirilen ve işletme kayıtlarına alınan varlıklar, vergiye tabi kazancın tespitinde dikkate alınmayacaktır.
- Bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmesi koşuluyla, vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilecektir.
- Vergi incelemesi ve tarhiyatı yapılmayacaktır.
Ancak, düzenleme kapsamında bildirilen varlıklar için vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmaması hükmünden yararlanılabilmesi için:
- Yurt dışında bulunan varlıklar için, bildirime konu edilen varlıkların, bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde Türkiye'ye getirilerek banka veya aracı kurumlara yatırılması veya Türkiye'deki banka ya da aracı kurumlarda açılan bir hesaba transfer edilmesi,
- Türkiye'de bulunan varlıklar için, gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olmayanlar tarafından, bildirime konu edilen varlıkların banka veya aracı kurum hesaplarına yatırıldığının belgelerle tevsik edilmesi,
- Vergi Usul Kanunu uyarınca defter tutan mükelleflerce bildirime konu edilen varlıkların kanuni defterlere kaydedilmesi,
- Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerce, yasal defterlerine kaydettikleri bu kıymetler için pasifte özel fon hesabı açılması (veya kanuni defterlerin ilgili sayfalarında gösterilmesi),
- Özel fon hesabının ve varlıkların iki yıl geçmedikçe işletmeden çekilmemesi,
- Özel fon hesabının sermayeye ilave dışında başka bir amaçla kullanılmaması,
- Bildirilen varlıklara ilişkin tarh edilen verginin süresinde ödenmesi,
- Taahhüt verilmişse taahhüt şartlarına uyulması,
şartlarının yerine getirilmesi gerekir.
6. 4749 Sayılı Kanun Kapsamında İhraç Edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri İle Kira Sertifikaları Ve Girişim Sermayesi Yatırım Fonları
Düzenlemeye göre bildirilen varlıkların; vadeli hesaplarda, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında belli sürelerde tutulacağının taahhüt edilmesi halinde farklı vergi oranları uygulanacaktır.
4749 Sayılı Kamu Finansmanı Ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanuna göre;
- Devlet iç borçlanma senetleri: Hazine tarafından yurt içinde ihraç edilen borçlanma senetlerini,
- Devlet tahvili: İhraç edildikleri tarih itibarıyla bir yıl (364 gün) ve daha uzun vadeli Devlet iç borçlanma senetlerini,
ifade etmektedir. 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 7/A Maddesinde ise “Kira sertifikası ihracı” düzenlenmiştir.
Devlet iç borçlanma senetleri (DİBS), Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yurt içi piyasadan Türk Lirası veya yabancı para cinsinden borç almak için çıkarılan senetlerdir. 1 yıldan kısa vadeli olanlara Hazine Bonosu, 1 yıl ve daha uzun vadeli olanlara Devlet Tahvili denmektedir.
Kira sertifikaları (sukuk) ise, kamu kurumlarının veya şirketlerin sahip olduğu varlıkların finansmanını sağlamak amacıyla varlık kiralama şirketi (VKŞ) tarafından çıkarılan, varlık gelirlerine ortaklık sağlayan faizsiz finans araçlarıdır.
Devlet iç borçlanma senetleri (DİBS), Hazine'nin borçlanmak amacıyla çıkardığı faizli (tahvil/bono) menkul kıymetler iken; Kira Sertifikaları (Sukuk), varlık kiralama şirketleri aracılığıyla faizsiz finans prensiplerine dayalı olarak ihraç edilen ve varlık gelirlerinden pay sağlayan menkul kıymetlerdir. Her ikisi de Hazine güvencesiyle yatırımcısına güvenli getiri sunmaktadır.
Girişim sermayesi yatırım fonları (GSYF) ise, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununda düzenlenmiştir. Bu fonlarda, hem bireysel hem de kurumsal yatırımcılar için çeşitli vergi avantajları ve indirimler bulunmaktadır. Bu fonlar, büyüme potansiyeli yüksek olan yenilikçi ve erken aşamadaki girişim şirketlerine yatırım yapmak amacıyla kurulan yatırım fonlarıdır. Bu fonlar özellikle; teknoloji girişimleri, yazılım şirketleri, fintech, sağlık teknolojileri, enerji, yapay zekâ, e-ticaret, savunma sanayi, biyoteknoloji gibi hızlı büyüme potansiyeli taşıyan şirketlere yatırım yapar. 4749 sayılı Kanunun Ek 1. Maddesinde fonlara yapılacak aktarımlar hakkında gerekli düzenleme yapılmıştır.
7. Sonuç
7582 sayılı Kanunun 10. maddesi ile 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa eklenen geçici 19. maddede; gerçek ve tüzel kişilerin yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının yurda getirilerek milli ekonomiye kazandırılması ile gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan söz konusu varlıkların kayıt altına alınmasına yönelik düzenlemeler yapılmıştır. Konu hakkında gerekli açıklamaların yapıldığı 1 Seri No.lu Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ 04/07/2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
Vergiye gönüllü uyumu artırmak amacıyla, gerçek veya tüzel kişilerce, yurtiçinde ve yurt dışında bulunan; para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları 31/7/2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilmesi ve hesaplanan verginin ödenmesi halinde; bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmayacaktır.
Cumhurbaşkanı 31/7/2027 tarihini, bitim tarihinden itibaren her defasında 6 ayı geçmeyen süreler halinde 1 yıla kadar uzatmaya yetkili bulunmaktadır. Konuya ilişkin açıklamalar 1 Seri No.lu Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğinde yapılmış bulunmaktadır. Ayrıca, getirilen bu imkandan yararlanmak isteyenlerin tereddüt ettikleri her konuda Gelir İdaresinin çağrı merkezi olan Vergi İletişim Merkezinden (189) bilgi alması da mümkün bulunmaktadır.
*Bu yazıda yapılan açıklamalar, tamamıyla yazarına ait olup, hiçbir şekilde yazarın çalıştığı kurumunu bağlamaz, kurumunun görüşü olarak kullanılamaz ve değerlendirilemez.
KAYNAKÇA
1. 04.06.2026 Tarihli ve 33270 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan 21.05.2026 Tarih ve 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
2. 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun Geçici 19. Maddesi
3. 05/05/2026 tarih ve 2/3669 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, https://tbmm.gov.tr/Yasama/Kanun-Teklifleri-Sonuc
4. 4749 Sayılı Kamu Finansmanı Ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
5. 04/07/2026 Tarihli ve 33300 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan 1 Seri No.lu Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ
The content of this article is intended to provide a general guide to the subject matter. Specialist advice should be sought about your specific circumstances.
[View Source]